Demoniczne Samce
"99% z naprawdę przerażającego gówna tego świata zostało wszczęte, ustanowione, popełnione lub kontynuowane przez mężczyzn." George Carlin

Bezwstydna kultura gwałtu

W 1985 roku Margaret Atwood, kanadyjska pisarka, stworzyła Opowieść podręcznej (zekranizowaną w 1990), bardzo wymowny przykład ziszczonych marzeń konserwatystów. W pokazanym przez nią świecie kobiety sprowadzone zostały do roli bezwolnych, żywych inkubatorów. Za purytanizmem i pruderią męskiej części społeczności kryje się głęboka hipokryzja. Rządzący po kryjomu utrzymują wielki dom uciech, gdzie oddają się wszystkiemu temu, czego odmawiają społeczeństwu. 

Jak dalece obraz ten odległy jest od rzeczywistości, która nas otacza? W 2012 roku Filip Marczewski wyreżyserował film Bez wstydu. Choć temat filmu odbiega od treści Opowieści podręcznej, w ostatecznej wymowie jego treść to istny przykład kultury, która jest kobietom równie niekorzystna jak rzeczywistość w powieści Atwood. W zachodniej kulturze, a także w większości współczesnych kultur na świecie, męskie potrzeby zawsze wyrastają ponad potrzeby kobiet. Kobiety są dyskryminowane praktycznie na każdej płaszczyźnie życia. Ponieważ przekonanie o wyższości każdej potrzeby męskiej nad nie wiem jaką potrzebę kobiet jest bardzo silnie zakorzenione w myśleniu, rodzą się sytuacje urastające do rangi groteski. Teraz będą spoilery.


Głównym bohaterem filmu jest Tadek, młody, biały mężczyzna. To jego potrzeby wysuwają się w filmie na pierwszy plan. To jego właśnie poznajemy w pierwszej scenie, gdy ucieka przed wrednym konduktorem, który chce skontrolować, czy ma bilet. Ucieka dzielnie z ciężkim plecakiem i ostatecznie wyskakuje z jadącego pindolino PKP, pędzącego z zawrotną prędkością jakiś 10 km/h. Ryzykuje życie w walce z Systemem, reprezentowanym przez konduktora PKP.

Cudem wychodzi ze swojego skoku a ten bohaterski czyn zostaje zauważony przez młodą Cygankę, Irminę, która obdarza Tadka uczuciem od pierwszego wejrzenia. Jemu jednak nie w głowie romanse z Cyganką, gdyż w domu czeka na niego jego siostra. To jego siostra mu w głowie. Jak twierdzi, kocha ją i nie chce już czuć wstydu przed tym uczuciem. Tadek ma więc poważne problemy: niespełniona miłość do rodzonej siostry oraz niechęć do nauki, z której wynikają problemy na studiach. Z powodu tej kazirodczej miłości, to Tadek jest głównym bohaterem filmu. 

Jak wygląda sprawa z perspektywy jego siostry, Anki, o której to właściwie powinien być ten film i to ona zasługuje na miano głównej bohaterki? Pewnego dnia brat Tadek składa jej niezapowiedzianą wizytę. Jest temu niechętna, ale on upiera się i zostaje. Anka mieszka z nowym chłopakiem, który okazuje się być kłamcą, mężem oraz ojcem dwójki dzieci. W dodatku pod nieobecność Anki korzysta w jej mieszkaniu z usług prostytutek. Tadek kradnie jej bieliznę i masturbuje się po nocach oglądając zbliżenia zdjęć jej dekoltu. Przychodzi do jej pokoju bez pukania i kładzie się w jej łóżku, gdy ta już zasypia. Nie wychodzi, gdy ta go o to prosi. 

To dopiero początek. Miłość Tadka jest coraz bardziej nachalna - wchodzi siostrze do łazienki, gdy ta bierze kąpiel. Ostatecznie rozbiera się i wchodzi do wanny, przy wyraźnym sprzeciwie siostry. Ci dwaj mężczyźni to nie koniec problemów Anki. W rzeczywistości każdy facet, którego spotyka, chce uprawiać z nią seks - gościu od rachunków za prąd dosłownie próbuje obmacywać jej piersi, uśmiechając się przy tym jak psychol z taniego horroru. Jakiś nadziany i wysoko postawiony znajomy jej chłopaka dotyka jej pośladków wbrew jej sprzeciwowi podczas tańca. Gdy Anka mówi o tym narzeczonemu, ten stwierdza lakonicznie, że przesadza. Potem karze jej, by pojechała z tym gościem do hotelu w wiadomym celu. Gdy się sprzeciwia, szarpie ją za włosy, przechodząc bardzo sprawnie z przemocy psychicznej do fizycznej. Czymże jednak są problemy Anki w obliczu niezaspokojonej, seksualnej chuci, jaką żywi do niej jej brat fetyszysta? Co prawda on nazywa tę chuć miłością, ale jaka jest różnica w tym przypadku? (Jak pisał znany, współczesny podrywacz Neil Strauss vel. Style w swoich Rules of The Game, wchodzenie w związek to największe oszustwo, gdy mężczyzna dążąc do seksu kłamie, że kocha). 

Irmina ma niewiele mniejsze problemy, niż Anka. Cyganie tworzą sobie w miastach getta, gdzie żyją i pielęgnują swoją kulturę. Jednym z aspektów tej kultury jest silny patriarchat i ustawiane małżeństwa. Irmina jest właśnie zmuszona do poślubienia innego Cygana, choć kocha Tadka. Pomaga Tadkowi zdobyć pieniądze na rachunki siostry, ponieważ ona ma trudności ze znalezieniem pracy. W końcu kobiety w tej dziedzinie mają o wiele gorzej, niż mężczyźni i są w 99,6% profesji gorzej opłacane (lepiej są opłacane chyba tylko w seksbiznesie, nawet opiekunki do dzieci zarabiają mniej niż opiekuni). W każdym razie Tadek jest tak bardzo wdzięczny Irminie, że deklaruje, iż zawsze ta może na niego liczyć. Pojawia się więc u niego wkrótce z nadzieją, że ten pozwoli jej uniknąć niechcianego małżeństwa. Deklaracja Tadka okazuje się w tym momencie mieć pewne ograniczenia. Jego "zawsze" oznacza "zawsze z wyjątkiem wtedy, gdy jestem podniecony, bo moja naga siostra bierze kąpiel i ma otwartą łazienkę". Olewa więc Irminę i wskakuje siostrze do wanny by stwierdzić, że nie chce już więcej wstydzić się swojego pociągu do niej. 

To chyba tyle. Film mógłby być naprawdę dobry, gdyby to Anka była tytułową postacią i sytuacja kręciłaby się wokół niej. Obawiam się jednak, że widzowie to w Tadku będą widzieć postać, której należy współczuć, zupełnie ignorując przemoc, jakiej doświadczają dwie postacie kobiece. Film oczywiście nie zdaje testu Bechdel i wszelkie rozmowy odbywają się między ludźmi z penisami. 

Wiem, że reżyser chciał być może poruszyć tabu kazirodczej miłości, ale tak naprawdę uderzył w czuły punkt dyskryminacji kobiet we współczesnej kulturze gwałtu. Wygląda na to, że zrobił to równie bez wstydu, co nieświadomie. Chciał pokazać na pierwszym planie tragiczną miłość mężczyzny do kobiety, ale ile warta jest miłość mężczyzny, łatwo się przekonać. Niespełniona miłość kobiety, młodej Cyganki, odgrywa tutaj rolę drugoplanową. Pełne cierpienia i smutku życie Anki, stanowi tylko tło dla seksualnych potrzeb Tadka.

Ostatnie komentarze

Popularne posty